Bạn biết rõ mình muốn gì cho họ. Đó chính là lý do phải cẩn thận nhất ở chỗ này.
Nếu tôi không đồng ý với quyết định của họ
- Nói một lần cho rõ
- Rồi tôn trọng lựa chọn của họ
- Nói mãi thì họ thôi kể với bạn
- Và bạn mất luôn chỗ đứng để nói lần sau
- Mục thứ ba là cái giá
Người bị thuyết phục quá nhiều lần sẽ giấu bớt, và đó là thứ tệ hơn cả việc bất đồng.
Tôi có nên đi tìm thông tin cho họ không
- Hỏi họ trước
- Có người muốn, có người không
- Mang về một đống thông tin không được mời thì thành gánh nặng
- Mỗi thứ mang về là một việc họ phải xử lý
- Mục thứ tư là điều ít ai nghĩ tới
Thông tin bạn thấy là giúp đỡ thì với người nhận có khi chỉ là thêm một việc phải đọc.
Nếu họ quyết điều tôi thấy sai rõ ràng
- Đề nghị hỏi lại người có chuyên môn cùng nhau
- Đưa chuyện đó về đúng chỗ của nó
- Đừng biến nó thành cuộc tranh luận trong nhà
- Trong nhà thì không ai có căn cứ để thắng
- Mục thứ ba là cách gỡ
Chuyển một bất đồng thành một câu hỏi để mang đi hỏi là cách kết thúc nó mà không ai phải thua.
Tôi có được nói cảm giác của mình không
- Được
- Nói một lần
- Nói là cảm giác của bạn
- Và không lặp lại mỗi ngày
- Mục thứ ba là cách nói đúng
Nói đây là điều tôi lo thì khác hẳn nói anh nên làm thế này. Cùng một nội dung, hai kết cục.
Về chuyện họ có quyền chọn khác bạn
- Họ là người sống với quyết định đó
- Những thứ họ cân nhắc bạn không thấy hết
- Kể cả khi bạn rất gần họ
- Hỏi vì sao thay vì phản đối
- Mục thứ tư là câu nên dùng
Hỏi vì sao thường lộ ra một lý do bạn chưa biết, và nhiều bất đồng tan ngay ở đó.
Về chuyện đừng lôi kéo người khác trong nhà
- Đừng gọi thêm người để cùng thuyết phục họ
- Bị cả nhà vây lại là điều rất nặng
- Nó làm người ta cố thủ thêm
- Và nó để lại vết lâu
- Mục thứ ba là tác dụng ngược
Càng nhiều người cùng thuyết phục thì người kia càng khó đổi ý, vì đổi ý lúc đó là chịu thua cả nhà.
Về chuyện chấp nhận mình không kiểm soát được
- Phần lớn chuyện này nằm ngoài tay bạn
- Đó là phần khó chịu nhất của vai người đứng bên
- Nhận ra điều đó thì bớt kiệt sức
- Và bạn dồn sức vào phần làm được
- Mục thứ tư là chỗ nên dồn sức
Sức đổ vào phần không kiểm soát được là sức mất trắng, trong khi phần hậu cần đang cần tới nó.
Về chuyện bạn vẫn được nói khi thấy nguy
- Tôn trọng không có nghĩa là im lặng hoàn toàn
- Thấy điều gì đáng lo thì nói
- Nói rõ đó là điều bạn quan sát được
- Rồi đề nghị hỏi người có chuyên môn
- Mục thứ tư là chỗ kết thúc câu chuyện
Nói rồi đẩy về người có chuyên môn là cách bạn làm hết phần của mình mà không vượt ranh giới.
Về chuyện ghi lại điều đã bàn
- Ghi lại những gì hai người đã thống nhất
- Để sau này không phải bàn lại từ đầu
- Và để không ai nhớ khác đi
- Bàn lại nhiều lần là chỗ sinh xích mích
- Mục thứ tư là điều nó chặn được
Cùng một chuyện bàn đi bàn lại ba lần thì lần thứ ba bao giờ cũng thành cãi nhau.
Về chuyện quyết định có thể đổi
- Họ có quyền đổi ý về sau
- Đừng nhắc lại rằng bạn đã nói trước rồi
- Câu đó không giúp được gì
- Và nó làm họ khó mở lời lần sau
- Mục thứ ba là câu nên bỏ hẳn
Câu tôi đã bảo rồi mà không đổi được điều gì đã xảy ra, và nó đóng lại nhiều cuộc nói chuyện về sau.
Về chuyện phân biệt quyết định với thói quen
- Có thứ họ làm là quyết định thật
- Có thứ chỉ là thói quen chưa kịp đổi
- Hai loại đó cần hai cách nói khác nhau
- Hỏi một câu là biết đang ở loại nào
- Mục thứ ba là chỗ hay nhầm
Tranh luận với một thói quen như thể nó là một quyết định thì cả hai bên cùng mệt vô ích.
Ba câu hỏi cho bất cứ ngày nào của tuần đầu
- Điều tôi biết chắc tới lúc này là gì
- Điều tôi đang đoán là gì
- Câu nào tôi sẽ hỏi trong lần gặp tới
- Bài này thêm: hôm nay tôi có nói điều gì quá một lần không
Ba câu đầu lặp lại ở mọi bài; dòng thứ tư là phần riêng của từng bài.
Tin lớn tới trong mười phút, quyết định thì không cần trong mười phút
- Tin được báo trong một buổi rất ngắn
- Nhưng gần như không quyết định nào phải chốt ngay hôm đó
- Hỏi rõ việc nào gấp và việc nào chờ được
- Phần lớn việc chờ được tới khi bạn đủ tỉnh để nghĩ
- Mục thứ ba là câu mở ra cả tuần đầu
Biết việc nào thật sự gấp là thứ đổi được nhiều nhất trong những ngày ngay sau khi nghe tin.
Hỏi lại nơi báo tin cho bạn, đừng tự suy, nếu
- Bạn không nhớ rõ mình đã được nói gì
- Bạn nghe được hai điều mâu thuẫn nhau
- Có việc bạn được dặn làm mà không rõ làm thế nào
- Có gì mới xảy ra mà bạn thấy khác thường
- Hoặc chính bạn thấy lo và không biết hỏi ai
Năm điều này lặp lại ở mọi bài. Trang này không chẩn đoán, không tiên lượng, và không thay được một buổi nói chuyện với người có chuyên môn.
Câu hỏi thường gặp
Nếu tôi không đồng ý với quyết định của họ?
Nói một lần cho rõ, rồi tôn trọng lựa chọn của họ. Nói mãi thì họ thôi kể với bạn.
Tôi có nên đi tìm thông tin cho họ không?
Hỏi họ trước. Có người muốn, có người không, và mang về một đống thông tin không được mời thì thành gánh nặng.
Nếu họ quyết điều tôi thấy sai rõ ràng?
Đề nghị hỏi lại người có chuyên môn cùng nhau. Đưa chuyện đó về đúng chỗ của nó.
Tôi có được nói cảm giác của mình không?
Được. Nói một lần, nói là cảm giác của bạn, và không lặp lại mỗi ngày.